Landgoederen

De historische landgoederen in Zuid-Holland zijn van grote betekenis voor de omgeving. Ze vormen met hun rustige en statige karakter rustruimten in het stedelijk gebied. Ze zijn indertijd ontworpen als buitenplaats en maken zo deel uit van het culturele erfgoed.

In het stedelijke gebied is de druk op de ruimte groot. Dit maakt de landgoederen kwetsbaar. Om er voor te zorgen dat dit unieke culturele erfgoed niet verloren gaat, heeft de provincie een zogeheten ‘landgoedbiotoop‘ opgesteld. Dit is een bufferzone om een buitenplaats heen, vaak met waardevolle elementen zoals slotenpatronen. Met deze regel gaat de ontwikkeling niet volledig op slot, wel is eventuele bebouwing aan regels gebonden. Van nieuwbouw kan alleen sprake zijn in het geval van versterking of verbetering van de aanwezige biotoopwaarden.

De landgoedbiotoop maakt deel uit van het Beleidskader Historische Landgoederen. Hierin staat welk beleid de provincie voert voor de instandhouding en ontwikkeling van de historische landgoederen in Zuid-Holland vanuit bescherming ('mooi'), cultuurparticipatie en recreatie/toerisme ('meedoen'). De landgoedbiotoop vormt artikel 14 uit de Verordening Ruimte. De verordening maakt onderdeel uit van de Provinciale Structuurvisie. Meer informatie hierover vindt u op de webpagina Provinciale Structuurvisie.

Landgoedbiotoop vastgesteld

Provinciale Staten hebben op 2 juli 2010 voor 108 landgoederen een Landgoedbiotoop vastgesteld als onderdeel van de Provinciale Verordening Ruimte. Vervolgens is door  Provinciale Staten in een motie de vraag gesteld om te onderzoeken hoe en op welke wijze de overige landgoederen uit de lijst van 223 landgoederen beschermd (kunnen) worden.

In het definitieve rapport van het bureau Beek en Kooiman van november 2010 (zie in het documentenvenster) is dit onderzocht. Dit heeft er toe geleid dat er alsnog voor 1 landgoed een landgoedbiotoop is vastgesteld, voor 30 kastelen/kasteelruïnes er een biotoop is vastgesteld en dat er 6 landgoederenzones zijn ingesteld. Dit heeft voor de biotopen geleid tot een gewijzigde kaart voor de landgoederen in de Provinciale Verordening Ruimte en voor de zones voor een aangepaste tekst en kaart in de Provinciale Structuurvisie.

Landgoederen bekijken

In de provincie Zuid-Holland vindt u een concentratie van landgoederen op de strandwallen langs de kust tussen Den Haag en Hillegom. Ook in gebieden buiten deze landgoederenzone liggen landgoederen. Langs de Oude Rijnzone, in het duinlandschap bij Oostvoorne en rond Rotterdam, Dordrecht en Gorinchem kunt u prachtige historische landgoederen of buitenplaatsen bezoeken. Zuid-Holland heeft maar liefst ruim tweehonderd historische landgoederen en buitenplaatsen. Sommige daarvan zijn bekend bij een groter publiek, zoals Kasteel Duivenvoorde in Voorschoten of Clingendael in Den Haag. Maar er zijn er meer! Kijk maar eens op onderstaande overzichtskaart.

Kaart Zuid-Hollandse landgoederen














De begrippen landgoederen en buitenplaatsen worden vaak door elkaar gebruikt. Er is een verschil. Een landgoed is een combinatie van bos, natuur, park of tuin met een economische functie, zoals landbouw, wonen, werken, of recreatie. Essentieel is dat een landgoed een samenhangende landschappelijke eenheid vormt en als bedrijf wordt beheerd. Niet elk landgoed hoeft daarom bebouwing te hebben. Landgoederen zijn vaak prachtig gelegen. Groene oases in het landschap, met een bijzondere natuur, waar het heerlijk is om te fietsen, te wandelen en tot rust te komen.

Een buitenplaats heeft wel bebouwing. Het heeft altijd een hoofdhuis, met eventueel bijgebouwen en een tuin of park. Soms maakt een buitenplaats deel uit van een landgoed. Er bestaan echter ook buitenplaatsen zonder landerijen, die puur een woonfunctie hebben en niet als bedrijf worden beheerd.

Er zijn enkele fietsroutes die u langs diverse landgoederen of buitenplaatsen leiden. Er zijn natuurlijk ook landgoederen of buitenplaatsen te bezichten. Meer informatie over de fietsroutes en de Brochure Landgoederen en Buitenplaatsen vindt u bij de documentenmap Recreatie en toerisme (bij de themapagina Vrijetijd).

Stel uw vraag via dit formulier.
U krijgt zo snel mogelijk een reactie.

terug naar boven