Raad van State wijst het PAS af - Reacties

Gepubliceerd op 29 mei 2019



Het Programma Aanpak Stikstof (PAS) mag niet als basis voor toestemming voor activiteiten worden gebruikt. Dat blijkt uit een uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van 29 mei 2019. Tegen de uitspraak is geen hoger beroep mogelijk. De opschorting van de toestemmingsverlening op basis van het PAS die 23 mei is ingegaan, blijft van kracht. Ook is het niet mogelijk om meldingen in te dienen.

Het PAS bevat de basis om toestemming te geven voor activiteiten die stikstof uitstoten. Het is een systeem dat aan de ene kant ruimte biedt aan activiteiten die stikstof veroorzaken, zoals vergunningen voor veehouderijen of aanleg van wegen. Aan de andere kant bevat het PAS tegelijkertijd maatregelen om de nadelige gevolgen van stikstof op natuurgebieden te verminderen. Het PAS loopt daarbij dus vooruit op toekomstige positieve gevolgen van maatregelen voor beschermde natuurgebieden en geeft daarbij ‘vooraf’ toestemming aan nieuwe activiteiten. Zo’n toestemming ‘vooraf’ mag niet (meer), aldus de Afdeling bestuursrechtspraak.

De passende beoordeling van het PAS bevat niet de vereiste motivering om depositieruimte uit te geven voor toestemmingsbesluiten en om activiteiten toe te staan zonder toestemmingsbesluit, oordeelt de Raad van State. Om die reden is het vanaf vandaag ook niet meer mogelijk om meldingen in te dienen.

Daarnaast heeft de Raad van State geoordeeld dat de vrijstelling voor beweiden en bemesten in strijd is met de Habitatrichtlijn, omdat niet vooraf is uitgesloten dat de betrokken depositie niet leidt tot aantasting van de natuur. Om die reden is er, voor zover artikel 6.3 van de Habitatrichtlijn van toepassing is, een vergunningplicht voor beweiden en bemesten.

Gevolgen

Vooralsnog wordt er van uitgegaan dat de uitspraak voor onherroepelijk verklaarde vergunningen geen gevolgen heeft, dus dat die gewoon blijven gelden. Wanneer het gaat om activiteiten die eerder zijn toegestaan op grond van de grenswaarde-, drempelwaarde of afstandsgrenswaarde zal alsnog een toestemmingsbesluit op grond van de Habitatrichtlijn nodig zijn.
Daarnaast liggen er bij de Afdeling bestuursrechtspraak en bij de rechtbanken ook nog andere zaken over het PAS. Bij de Afdeling bestuursrechtspraak zijn dat er op dit moment zo’n 180, waaronder voornamelijk natuurvergunningen voor veehouderijen, maar ook zaken over bestemmingsplannen voor bijvoorbeeld nieuwe wegen en bedrijventerreinen. Die zaken zijn aangehouden in afwachting van de uitspraken van vandaag en zullen nu weer verder worden behandeld.

De PAS-partners bekijken komende weken gezamenlijk of en op welke wijze toestemmingsverlening op basis van het PAS weer opgepakt kan worden en op welke manier er omgegaan zal worden met de uitspraak.

Lees meer op de website van de Raad van State. De uitvoeringsorganisatie van de 12 provincies BIJ12 coördineert de ontwikkelingen rond het PAS. Kijk op de website voor meer duiding door deze organisatie.


Volg @zuid_holland op Twitter