VOICE-OVER: Arjan Mulder is veenweide melkveehouder...
en past weidevogelbeheer op maat toe.
Met de weidevogels boekt hij goede resultaten.
Toch loopt hij ook tegen dilemma's aan vanwege de lagere opbrengsten.
ARJAN: Wat wij nu anders doen als tien jaar geleden?
We zijn scherp aan het sturen op het rantsoen, op het gras.
De koeien moeten bij ons van gras melk maken...
en daar zijn we druk op aan het sturen.
Om het gras eerst goed te bemesten, weinig uitstoot te hebben...
dat mest wat je brengt, het grasplantje goed omzet in eiwit...
en daardoor het eiwit om te kunnen zetten, door de koe, in melkeiwit...
zodat we die melkeiwit kunnen verkopen aan de melkfabriek.
Maar we zijn ook bezig met zonnepanelen...
stroomopwekking en agrarisch natuurbeheer.
Dat we elk jaar steeds wat meer proberen te doen.
We zijn dit jaar over de honderd weidevogelnesten gegaan.
Het is ook een beetje passie van ons...
dus als het goed gaat krijgen we er energie van.
En daar willen we graag mee door.
Weidevogelbeheer is niet alleen maar een stukje gras laten staan...
maar ook al denken: 'Waar gaan we de koeien heen doen?'
En als we aan het maaien zijn:
'Waar zit het nest, daar gaan we omheen maaien, stoppen met maaien.'
Zo ben je heel het jaar eigenlijk gewoon weidevogels aan het beheren.
Zoals nu ook, hebben we al kruiden ingezaaid voor volgend jaar...
ben je alweer aan het kijken hoe gaan we volgend jaar weer een stapje erbij doen.
Want ons doel is toch wel eigenlijk naar de 150 nesten te gaan.
Ik denk dat we tien jaar geleden nog op de twintig zaten...
dus dat is echt een stijgende lijn.
Je wil alles goed doen voor de weidevogels...
maar je moet ook een inkomen kunnen halen uit je boerenbedrijf.
Dus steeds een dilemma: 'Wat ga ik doen?'
Het is eigenlijk gewoon een verliesmodel, het weidevogelbeheer.
Er moet ook gewoon een verdienmodel zijn...
want anders kan ik gewoon de bank niet betalen...
om het bedrijf over te nemen.
Ik zit nu nog in maatschap met mijn ouders...
maar in de toekomst wil ik het bedrijf overnemen...
en ook een toekomstbestendig bedrijf hebben.
Het zou zonde zijn als ik straks later geen boer kan worden...
omdat ik weidevogels heb.
Dat moeten we zeker niet hebben, dus daarom hebben we gewoon geld nodig...
om ook in de toekomst dit weidevogelbeheer toe te kunnen passen.
VOICE-OVER: Allan Visser uit Noordwijkerhout...
werkt toe naar een duurzame bollenkwekerij.
Hij doet mee aan een drie jarenplan...
waarbij het streven is om de bollenteelt in het hele gebied...
zonder chemische gewasbescherming en bemesting te realiseren.
ALLAN: We staan hier op het Ecologisch Fieldlab Bollenstreek.
Dus dat is eigenlijk een soort kleine proeftuin waar we proberen...
met biologische middelen te telen.
Het is een samenwerking van een proeftuin met drie andere kwekers...
waarbij we elk ons eigen gewas op hebben geplant of op gaan planten.
Dan gaan wij proberen eigenlijk volledig met groene middelen te telen.
Dus geen bestrijdingsmiddelen en geen kunstmest.
Dus dat is eigenlijk een beetje pionieren...
en kijken waar we tegenaan lopen.
Wat wij anders doen dan voorheen is dat wij nu in de Bollenstreek...
een kennisdelingplatform aan het opzetten zijn.
Wat wij dan doen is wij gaan bij iedere kweker...
in de administratie duiken en wij gaan dan kijken...
hoe de kweker scoort op gewasbeschermingsmiddelen...
en kunstmest en ander ook andere factoren.
Dan krijg je op een gegeven moment een soort ranglijst waar je op wordt gezet.
Dan krijg je een voorhoede en een achterhoede en de bedoeling is...
dat we met z'n allen de kennis gaan delen...
zodat de achterhoede mee kan komen met de voorhoede...
en dat we met z'n allen zo min mogelijk emissie kunnen hebben naar het water.
Waar wij tegenaan lopen als kweker is dat als wij iets willen initiëren...
bijvoorbeeld een een ecologische proeftuin...
dat we daar als agrariër eigenlijk zo weinig tijd voor hebben...
dat we eigenlijk ondersteuning nodig hebben.
Door hulp van de provincie kunnen wij dus initiatieven...
zoals deze ecologische proeftuin opzetten.
Waarbij wij assistentie krijgen in de vorm van advies.
Hoe kunnen wij biologisch gaan telen?
Maar ook ondersteuning in het project zelf.
Oké jongens, we gaan nu planten, we gaan nu dit doen, we gaan nu dit doen.
Daardoor kunnen we eigenlijk vooruit gaan.
Hoe ik de toekomst zie?
Ik denk niet dat de hele bollenteelt biologisch moet worden of gaat worden.
Dat is simpelweg gewoon niet te doen.
Maar ik denk dat we door dit soort initiatieven...
zoals deze ecologische proeftuin, dat we dan dingen hieruit kunnen leren...
om de gangbare teelt gewoon een stukje duurzamer te maken.
En dat we dan de waterkwaliteit met z'n allen kunnen verbeteren...
zodat we de Kaderrichtlijn Water in 2027 kunnen halen.
VOICE-OVER: Sietse Rodenburg uit Schipluiden is vleesveehouder.
Hij is dit jaar overgestapt naar eigen vleesvee koeien...
van een bijzonder oorspronkelijk ras.
SIETSE: Voorheen hadden we jongvee van andere boeren...
dus dan fokten we voor hen het jongvee op...
en dat ging dan weer terug naar hen.
Maar we wilden liever eigen vee, dus nu zijn we begonnen met vleesvee.
Dat zijn zoogkoeien, dus die krijgen hier in het voorjaar een kalfje.
Dan lopen ze heel de zomer samen in de wei en de stiertjes...
castreren we, dus dat worden ossen, en die houden we eigenlijk voor het vlees.
Wat we zelf verkopen in de winkel die we sinds dit voorjaar begonnen zijn.
(MOTOR BROMT)
Ja, dat vinden we heel belangrijk om te zorgen dat die weidevogel...
ook blijft en het liefst uitbreidt.
Dus vandaar dat we met zoogkoeien proberen dat terug te krijgen.
Want vee in de wei dat helpt.
De schapen, die zijn natuurlijke onkruidbestrijders.
Die lopen heel het jaar door in de wei en die eten de zuring...
Al dat soort onkruid op, wat zorgt dat we eigenlijk daar niets aan hoeven te doen.
En ze zorgen ook voor een stukje biodiversiteit...
met de mest die ze verspreiden.
En de koeien staan 's winters op stro dus dan hebben we veel stromest...
wat we in het voorjaar op het land uitrijden...
wat ook weer zorgt voor meer insecten.
Organische stofgehalte gaat omhoog van de grond...
en de biodiversiteit wordt daardoor verbeterd.
De kosten van het extensief boeren zoals wij doen, die zijn gewoon heel hoog.
Dus onze producten moeten gewoon goed worden betaald...
waar eigenlijk een stukje vergoeding voor het landschapsbeheer in zit.
Wat we doen, zo dicht bij de stad, om te zorgen dus voor de weidevogel...
voor de biodiversiteit en voor die koe in de wei met het kalf.
Dat moet gewoon betaald worden.
Deels uit het product, dus door de consument...
en deels vanuit subsidies.
Ons toekomstdoel of visie...
is gewoon om het landschap te behouden voor de generaties na ons...
en om daar een goede boterham mee te verdienen.
(MOTOR BROMT)