1 00:00:01,500 --> 00:00:04,500 VOICE-OVER: Vanuit het Zuid-Hollands Programma Landelijk Gebied... 2 00:00:04,500 --> 00:00:08,750 werkt de provincie in drie kerngebieden aan vitaal landelijk gebied. 3 00:00:09,000 --> 00:00:12,500 Het Kerngebied Veenweiden ligt in het groene hart van Zuid-Holland... 4 00:00:12,500 --> 00:00:16,750 en bestaat uit veenweidengebieden waar landbouw, natuur en waterbeheer... 5 00:00:17,000 --> 00:00:18,500 het landschap bepalen. 6 00:00:18,750 --> 00:00:21,750 In het veenweidengebied werken we aan grote opgaven... 7 00:00:22,000 --> 00:00:26,250 het verbeteren van de waterkwaliteit, het versterken van de biodiversiteit... 8 00:00:26,500 --> 00:00:31,000 het reduceren van CO₂-uitstoot en het tegengaan van bodemdaling. 9 00:00:31,250 --> 00:00:33,500 Om daaraan bij te dragen wordt op een aantal plaatsen... 10 00:00:33,750 --> 00:00:36,500 een waterinfiltratiesysteem aangelegd. 11 00:00:36,750 --> 00:00:39,000 Hierdoor blijft de bodem ook in de zomer nat... 12 00:00:39,250 --> 00:00:41,500 waardoor de grond minder snel zakt. 13 00:00:41,750 --> 00:00:44,500 WIM HONKOOP: Doordat de bodem uit zichzelf slecht doorlatend is... 14 00:00:44,750 --> 00:00:48,000 zakt met name in het midden van het perceel de grondwaterstand uit. 15 00:00:48,000 --> 00:00:51,000 Een uitgezakte grondwaterstand betekent zuurstof in de bodem... 16 00:00:51,000 --> 00:00:52,250 en dus veenafbraak. 17 00:00:52,500 --> 00:00:55,000 En daarmee komt ook CO₂ vrij. 18 00:00:56,750 --> 00:00:59,500 WIS staat voor waterinfiltratiesysteem. 19 00:00:59,750 --> 00:01:02,750 Door middel van de buizen die hier op dit moment aangelegd worden... 20 00:01:03,000 --> 00:01:06,000 wordt dat water in het midden van dat perceel gebracht... 21 00:01:06,250 --> 00:01:09,250 wordt het natter en dat leidt tot minder veenafbraak. 22 00:01:11,000 --> 00:01:13,250 In de zomer komt het slootwater maar moeilijk het perceel in... 23 00:01:13,500 --> 00:01:14,750 en dalen die grondwaterstanden. 24 00:01:15,000 --> 00:01:18,250 En juist die WIS, die zorgt ervoor dat het slootwater heel goed... 25 00:01:18,250 --> 00:01:21,000 het perceel in kan dringen, zodat de veen nat genoeg blijft. 26 00:01:22,000 --> 00:01:24,000 WIM: De WIS is in het landschap niet echt zichtbaar. 27 00:01:24,250 --> 00:01:28,500 Behalve aan de putten waar we het water in laten stromen of inpompen. 28 00:01:28,750 --> 00:01:31,000 Voor de rest liggen er buizen. Die zie je niet. 29 00:01:31,000 --> 00:01:32,000 Daar heb je ook geen last van. 30 00:01:36,000 --> 00:01:38,250 Door de aanleg van WIS ben ik ervan verzekerd... 31 00:01:38,500 --> 00:01:40,500 dat ik gebruik kan blijven maken van mijn land. 32 00:01:40,500 --> 00:01:44,500 Dat ik niet in de situatie terecht kom, dat er vernat moet worden... 33 00:01:44,750 --> 00:01:47,250 en dat ik niet meer in staat ben om met mijn koeien of met mijn trekkers... 34 00:01:47,500 --> 00:01:48,250 het land op te kunnen. 35 00:01:49,250 --> 00:01:52,000 ARJEN: Heel belangrijk is dat wij ook het klimaatakkoord hebben getekend. 36 00:01:52,250 --> 00:01:55,500 En wij ons daarmee ook inzetten voor CO₂-reductie. 37 00:01:56,000 --> 00:01:59,000 Mooi dat we hier hebben kunnen realiseren dat er natuurvriendelijke oevers... 38 00:01:59,000 --> 00:02:00,000 worden aangelegd. 39 00:02:01,750 --> 00:02:03,250 MARCEL: We werken samen met de provincie. 40 00:02:03,250 --> 00:02:06,000 We werken samen met het hoogheemraadschap en diverse adviesbureaus. 41 00:02:06,250 --> 00:02:09,250 De interactie tussen de diverse partijen werkt enorm goed. 42 00:02:09,500 --> 00:02:12,500 En ik merk dat iedereen gedreven is en enthousiast is... 43 00:02:12,500 --> 00:02:14,000 om dit project te laten slagen. 44 00:02:19,000 --> 00:02:23,500 VOICE-OVER: In Kerngebied Veenweiden is naast het terugdringen van de CO₂-uitstoot... 45 00:02:23,750 --> 00:02:26,250 de reductie van stikstof een prioriteit. 46 00:02:26,500 --> 00:02:29,750 Stikstof heeft vooral invloed op de bodem- en waterkwaliteit... 47 00:02:30,000 --> 00:02:31,750 en daarmee de natuur. 48 00:02:32,000 --> 00:02:35,250 In 2025 is een nieuw stikstofmeetnetwerk... 49 00:02:35,500 --> 00:02:38,750 in het gebied van de Nieuwkoopse Plassen officieel geopend. 50 00:02:39,750 --> 00:02:40,750 Stikstof is een probleem... 51 00:02:41,000 --> 00:02:43,500 want de ene plant groeit veel beter op stikstof dan de andere. 52 00:02:43,500 --> 00:02:46,000 En de planten die goed groeien, duwen eigenlijk de planten... 53 00:02:46,000 --> 00:02:48,750 die maar weinig stikstof nodig hebben. Die overwoekeren ze eigenlijk. 54 00:02:49,000 --> 00:02:51,250 Daardoor gaat onze biodiversiteit dus achteruit. 55 00:02:52,250 --> 00:02:54,250 We hebben er voor gekozen om hier in Nieuwkoop... 56 00:02:54,500 --> 00:02:57,250 een nieuw meetnetwerk op te starten, om nog beter inzicht te krijgen... 57 00:02:57,500 --> 00:03:00,250 in hoe stikstof zich verspreidt, waar het vandaan komt... 58 00:03:00,500 --> 00:03:02,250 wat de bronnen zijn die daaraan bijdragen. 59 00:03:02,500 --> 00:03:05,000 En ook dus wat er gebeurt als we die bronnen verminderen... 60 00:03:05,250 --> 00:03:06,500 wat daar het gevolg van is. 61 00:03:10,750 --> 00:03:12,000 We kijken naar de broeikasgassen. 62 00:03:12,250 --> 00:03:14,750 Die laten ons zien hoe hard de planten groeien... 63 00:03:15,000 --> 00:03:17,750 hoeveel CO₂ ze opnemen, wat er aan methaangas... 64 00:03:17,750 --> 00:03:18,750 uit het moeras omhoogkomt. 65 00:03:19,250 --> 00:03:23,750 En tegelijkertijd kijken we: wat komt er uit het dorp Nieuwkoop... 66 00:03:23,750 --> 00:03:27,750 vanuit het Utrechtse gebied, het Rotterdamse gebied, Schiphol... 67 00:03:27,750 --> 00:03:29,750 de agrarische gemeenschap hier omheen? 68 00:03:29,750 --> 00:03:34,500 Wat komt daarvandaan aanwaaien? Wat gebeurt er dan als dat hier langskomt? 69 00:03:35,500 --> 00:03:37,750 TIM: De data die nu verzameld worden, zijn een belangrijke basis... 70 00:03:38,000 --> 00:03:39,500 om het beleid op te baseren. 71 00:03:39,750 --> 00:03:42,000 Deze data worden openbaar beschikbaar. 72 00:03:42,000 --> 00:03:44,250 En kunnen dus ook worden gebruikt in de gebiedsprocessen... 73 00:03:44,500 --> 00:03:47,500 om samen met onze stakeholders in de gebieden te kijken... 74 00:03:47,750 --> 00:03:49,750 Welke mogelijkheden liggen er om de juiste dingen te doen... 75 00:03:50,000 --> 00:03:52,000 en om de stikstofdepositie hier te verminderen? 76 00:03:54,750 --> 00:03:57,250 TIM: De natuur waar we hier staan is dus heel stikstofgevoelig. 77 00:03:57,500 --> 00:04:00,000 En daarom is het heel interessant om te kijken wat we hier kunnen doen. 78 00:04:00,250 --> 00:04:03,500 Want als we het hier kunnen oplossen, dan kunnen we het overal wel oplossen.