
Het hoofdgebouw van het provinciehuis is duurzaam, circulair en energieneutraal. Voel je welkom om een kijkje te nemen! Kom bij ons langs en bekijk de informatie over route en bereikbaarheid.
Meer informatie
- Luister de podcast over het provinciehuis
- Bekijk het magazine over het provinciehuis
Op één van de drukste punten van Den Haag staat sinds 1963 het provinciehuis van Zuid-Holland. Het bestaat uit 4 gebouwen die samen het provinciehuis vormen. In het hoofdgebouw huisvest het democratisch gekozen bestuur van Zuid-Holland.
Het provinciebestuur heeft een lange geschiedenis van meer dan 200 jaar. Sinds 1975 vergadert het hier en neemt het hier haar besluiten. In de Statenzaal komen de 55 Statenleden bijeen die de inwoners van Zuid-Holland vertegenwoordigen. Vanuit deze zaal kijk je direct uit op het Malieveld, de bekende plek in Den Haag voor demonstraties en evenementen.
Het provinciehuis is veel meer dan alleen een plek waar besluiten worden genomen. Het is de plek waar we samenwerken aan grote maatschappelijke opgaven. Hier worden ook lastige kwesties en verdelingsvragen voor de regio besproken en knopen doorgehakt. Alles draait er om samen komen en samenwerken. Dat doen we met partners, met inwoners die inspreken of meedoen aan participatie, en met vernieuwende start-ups en ondernemers.
Met de renovatie van het hoofdgebouw, een beschermd Rijksstadsgezicht, hebben we oorspronkelijke materialen zoveel mogelijk behouden of opnieuw gebruikt.De markante deuren van de eerdere Statenzaal zijn bijvoorbeeld nog steeds aanwezig.Door circulair gebruik van materialen is verspilling tijdens de renovatie beperkt. Voor nieuwe materialen is gekozen vooreen verantwoorde herkomst.
Vanaf het begin past het gebouw zich aan de veranderende rol van de provincie aan. Vroeger was de provincie meer gesloten en hiërarchisch. Nu is het een open en transparante organisatie waar samenwerken centraal staat en iedereen welkom is.
Ook het gebouw is in de loop der jaren steeds opener geworden, zeker bij de laatste renovatie van het hoofdgebouw. De entree is transparanter gemaakt en de Statenzaal heeft een nieuwe plek aan de Zuid-Hollandlaan gekregen. Door de glazen gevel is er een duidelijke zichtlijn en verbinding met de stad Den Haag.
Het hoofdgebouw van het provinciehuis Zuid-Holland is energieneutraal. Er liggen zonnepanelen op het dak en er is energieopslag in de bodem. Zo wekken we de energie voor het gebouw duurzaam en lokaal op.Het hoofdgebouw is zo ingericht dat we het later makkelijk kunnen aanpassen. Bijvoorbeeld als onze wensen veranderen of als er nieuwe techniek komt.
Materiaal duurzame herkomst
Oorspronkelijke materialen zijn tijdens de renovatie zoveel mogelijk behouden of opnieuw gebruikt. Zo is verspilling zoveel mogelijk beperkt gebleven. Voor het interieur is er gezocht naar materialen met een verantwoorde herkomst, zoals restmaterialen uit Zuid-Holland. We gebruiken deze bijzondere interieur toepassingen om ervan te leren. Ook de kunst heeft weer een passende plek gekregen in het pand.
Gemaakt door: Fruitleather
Om voedselverspilling te beperken worden afgedankte mango’s gebruikt voor het produceren van een leerachtig materiaal. De mango’s worden ontpit en vermalen. Zo ontstaat er een puree, waaruit een vel wordt gemaakt. Na het coaten en prenten hiervan is het materiaal klaar voor gebruik. Het fruitleer is verwerkt in het tafelblad in de themaruimte ‘De glazen stad’ op de tweede verdieping van het provinciehuis.
Bekijk de video van Fruitleather Rotterdam.

Gemaakt door: Greengridz Triboo
Afval dat waardeloos lijkt is omgezet in circulair plaatmateriaal in de vorm van Greengridz. Grondstoffen blijven behouden en natuurlijke vezels worden hergebruikt. Greengridz wordt gemaakt van een basispaneel met een boven- en een onderblad en een raster. De celstructuur is gehecht aan een milieuvriendelijke lijm. De panelen zijn verwerkt in de werkbladen van de bureaus in het provinciehuis.

Gemaakt door: Coffee Based
Aan koffiedik is er geen gebrek in Nederland. Coffee Based benut dit koffiedik door er biobased producten te maken. Op het provinciehuis is het verwerkt in verschillende zijwanden van de pantry's met koffieapparatuur. Je herkent in de wanden direct de kleur van koffie. Koffiedik wordt ook gebruikt voor energieopwekking door vergisting of de productie van pellets voor tuinders.

Gemaakt door: VanHier
Kerstboomtakken en –naalden, verzameld in Rotterdam, zijn verwerkt tot BioM. Dit is een dun plaatmateriaal, dat je terugziet in een van de tafelbladen van de Zuid-Hollandtafel op de tweede etage van het provinciehuis.
Gedroogde blad- en steelresten van fresia’s zijn tot balen geperst. Dit materiaal is vermengd met cellulose uit olifantsgras en vormt zo een droge grondstof voor BioM-plaatmateriaal, dat verwerkt is in een van de tafelbladen.
Uit natuurgebied de Nieuwkoopse Plassen komt jaarlijks zo’n 6000 ton rietmaaisel vrij. Een deel daarvan kan worden hergebruikt voor de productie van BioM-plaatmateriaal, zoals je dat terugziet in het tafelblad.
Tot slot wordt tuinbouwafval in de regio Greenport West-Holland hergebruikt. Alle delen van rozen van kwekers kunnen in biolaminaat worden verwerkt, zoals je ook ziet in het blad van de Zuid-Hollandtafel.
Bekijk de video van de gemeente Rotterdam: Rotterdamse kerstbomen krijgen nieuw leven.

Gemaakt door: Plastic whale
Plastic afval is een groeiend, wereldwijd probleem. Plastic is gelukkig niet zomaar een waardeloos wegwerpproduct maar kan ook een waardevolle grondstof zijn. Uit plastic van PET-flessen dat is opgevist uit onder andere Rotterdamse en Amsterdamse wateren is de bekleding van de tafel en stoelen gemaakt, die in de themaruimte ‘Kop van Zuid’ staan op de tweede etage van het provinciehuis.

Gemaakt door: MYMO / Studio Cartier en Mogu S.r.l.
Uit restproducten van de tuinbouwsector en mycelium (de worteldraden uit paddenstoelen) is Mymo geteeld. Dit is een materiaal met meerdere toepassingen. Het soort paddenstoel, de hoeveelheid licht, de temperatuur en de voedingsstoffen bepalen de structuur en de eigenschappen van het materiaal. In het provinciehuis is materiaal gebruikt als akoestische wanddecoratie. Daarnaast komt het mycelium terug in de roomdividers en de wandbekleding op de tweede verdieping.


Gemaakt door: Roadside products
Jaarlijks worden er vele tonnen bermgras gemaaid in Zuid-Holland. Vanuit het Startup in Residence-programma zocht de provincie daarom circulaire oplossingen voor dergelijke reststromen. Eén van de toepassingen is het maken van bermgraspanelen, die verwerkt worden tot tafelbladen. Aan het bermgras is verkoold bermgras als pigment bijgemengd. Zo komen de bladen in de themaruimte ‘Naturalis’ op de tweede verdieping aan hun donkere kleur.

Gemaakt door: SeaWood Materials
Zeewier is een snelgroeiend gewas dat geen land of zoet water nodig heeft. Daarnaast neemt het CO2 en stikstof op. Voor de verwerking ervan voor wandbekleding is het zeewier vermalen tot een pulp, waarbij er reststromen waarin cellulose zit uit de tuinbouw, papier- en houtindustrie zijn vermengd. Onder hoge temperaturen is het materiaal geperst tot wandpanelen. Je ziet deze terug aan de buitenzijde van de vergaderruimte op de derde verdieping van het provinciehuis. Bekijk de video Biocirculaire binnenwand van Blueblocks.

Gemaakt door: Atelier Schaft
De reuzenberenklauw is een invasieve plant en wordt vaak bestempeld als onkruid. Toch kan hij ook nuttig worden gebruikt. De plant is lokaal geoogst en verwerkt tot onder andere fineerstroken. Dit fineer met dieptestructuur wordt in meubels, klokken en wandpanelen verwerkt. In het provinciehuis zie je fineer van reuzenberenklauw terug op de tweede etage.

Generatie Z ontwerpt meubilair
Voor 8 thema’s voor ruimtes op de tweede verdieping van het provinciehuis is het ontwerp van de meubels deels bedacht door derdeklas technasium-leerlingen van het Christelijk Lyceum Delft. Zij kregen de opdracht om een informele vergadersetting of een lounge-ontmoetingsmeubel te ontwerpen. De ontwerpen zijn doorvertaald naar meubilair en passen bij de themaruimtes waarin zij staan. De provincie zorgde voor de realisatie van het meubilair.
Ontworpen door leerlingen Christelijk Lyceum Delft
De leerlingen die aan de slag gingen met het thema ‘Glazen stad’, stelden de kassen in het Westland centraal. Hieruit komt het ontwerp van een flexibele werkkas voort. Het ontwerp sluit mooi aan op de informele setting van de ruimte en is praktisch in het gebruik. De kas biedt flexibiliteit in de grootte van de groep gebruikers. Eén kas kan worden gebruikt door een kleine groep, maar wanneer je meer kassen aan elkaar schuift kun je ze gebruiken voor een grotere groep mensen.

Ontworpen door leerlingen Christelijk Lyceum Delft
In het Hyper blue-ontwerp komt zowel de hyperloop als de typische Delftsblauwe kleur terug. Het zitje geeft medewerkers de mogelijkheid informeel samen te komen in een bijzondere Zuid-Hollandse setting. Het meubelstuk is in tweevoud
gemaakt. Eén exemplaar staat op het provinciehuis, het andere is door de provincie cadeau gegeven aan het Christelijk Lyceum Delft.


Ontworpen door leerlingen Christelijk Lyceum Delft
Het reuzenradmeubel is geïnspireerd op het reuzenrad dat in Scheveningen de grootste blikvanger is. Het ontwerp en de uitstraling sluiten dan ook mooi aan op het thema de Pier. Gebaseerd op het idee van de leerlingen is een cabine geplaatst, waarin je met 6 personen kunt zitten.

De leerlingen lieten zich bij het ontwerpen van de lounge-dierenstoelen inspireren op de dieren die aan de Zuid-Hollandse kust leven. Het ontwerp past dan ook perfect binnen het thema ‘Hollandse Duinen’. Het concept is doorvertaald naar een loungesetting voor informeel overleg.

Ontworpen door leerlingen Christelijk Lyceum Delft
Met de groeiende noodzaak voor hernieuwbare energie in gedachten ontwierpen de leerlingen een Infinity-bank. Het ontwerp van de bank verbeeldt de oneindigheid van energie. Het idee en de uitvoering passen goed binnen het thema Energy Island.

Ontworpen door leerlingen Christelijk Lyceum Delft
De Dinosaurtable geeft medewerkers binnen de provincie de gelegenheid om op informele wijze te vergaderen en samen te werken. De natuur en de dinosaurussen in Naturalis vormden voor dit ontwerp vanzelfsprekend de inspiratie. De tafel ziet er met een frisse en tegelijkertijd speelse uitstraling uitnodigend uit. De dinosaurus is gemaakt van geoogste panelen, de tafels zijn
bekleed met gemaaid bermgras.

Ontworpen door leerlingen Christelijk Lyceum Delft
Bij het ontwerpen van de Space-bank lieten de leerlingen zich inspireren door de oneindigheid van het heelal. Sterren en planeten komen terug in de ronde bank voorzien van stof met planetenafbeelding.


Ontworpen door leerlingen Christelijk Lyceum Delft
Het groene en waterrijke karakter van de natuur in de Biesbosch is de inspiratie voor het ontwerpen van de Treetable. Het ontwerp van de leerlingen is doorvertaald naar een kastanjeboom-tafel en past perfect bij de rest van het
Zuid-Hollandse interieur. De tafel draagt bij aan de groene en duurzame uitstraling van het gebouw als geheel. Het nodigt medewerkers uit om elkaar laagdrempelig te ontmoeten.

Kunst in het provinciehuis
Kunst begane grond: Erfgoed van de toekomst
Lees meer over de bijzondere kunstcollectie van de provincie Zuid-Holland via: https://pzh.thestorybehind.it/
Kunst 1e verdieping: Samenwerken aan Zuid-Holland
Lees meer over de bijzondere kunstcollectie van de provincie Zuid-Holland via: https://pzh.thestorybehind.it/
Op de tweede verdieping staat ontmoeten en samenwerken centraal. Dat gebeurt in Zuid-Hollandse themakamers. De thema's Hyper Blue, Keukenhof, De Pier, Glazen stad, Hollandse Duinen, Spacecenter, Biesbosch, Naturalis, Energy Island en Villa Augustus geven een lokaal tintje aan de etage. Alle Zuid-Hollandse elementen komen bij elkaar in de Zuid-Hollandtafel in het middengebied, waarvan de tafelbladen gemaakt zijn van reststromen uit de provincie.

Kunst 3e verdieping: Hollandse luchten
Lees meer over de bijzondere kunstcollectie van de provincie Zuid-Holland via: https://pzh.thestorybehind.it/
Circulair materiaalgebruik
Waar het hoofdgebouw van het provinciehuis voor de renovatie gekenmerkt werd door de binnentuin op de tweede etage is deze patio na renovatie volledig overdekt. Het buitendeel maakt nu deel uit van het pand zelf. De patiovloertegels uit de voormalige binnentuin zijn hergebruikt en vormen de vloer van het Zuid-Hollandplein op de tweede verdieping.

In het gebouw, zoals dat er voor de renovatie uitzag, waren alle plafonds voorzien van plafondrasters. Deze rasters zijn zorgvuldig verwijderd en hebben opnieuw een plaats in het pand gekregen. Het geoogste rasterplafond is nu te zien als paneelvulling in de metalen roomdividers in het pand.

Gemaakt door: Rewool
Oude bekleding wordt gerecycled om nieuwe bekledingsstoffen samen te stellen. De opnieuw te gebruiken stoffen zijn geoogst uit oude gebouwen. Na het wassen van die stoffen en het ontrafelen ervan zijn er nieuwe stoffen gewoven.
De stoffen zijn verwerkt in panelen en geplaatst op diverse wanden in het provinciehuis. Deze panelen hebben een dempende werking waar het gaat om de akoestiek.

Eén van de wieken van een afgeschreven windmolen is omgebouwd tot een bank. De wiek is afkomstig uit een windmolenpark op de Noordzee en maakt nu deel uit van de themaruimte Energy Island op de tweede verdieping van het provinciehuis.

Gemaakt door: Boldz.one
Twee zonnepanelen vormen gezamenlijk een tafelblad. Doordat de tafel aan de raamzijde staat wekt het binnenvallende licht energie op. Je kunt je apparatuur aansluiten op de tafel en direct opladen. De tafel staat in de themaruimte Energy Island op de tweede verdieping van het provinciehuis.

Uit iepenhout dat geoogst is in Zuid-Holland zijn verschillende interieurelementen gemaakt. Het hout is hiervoor eerst bewerkt en gedroogd. Het iepenhout is op verschillende plekken in het interieur te zien: de werkbladen van de tafels in de Statenzaal en de Commissiezaal, de recepties in het gebouw en in de kaderlijsten rondom de grotere meubelobjecten.
Gemaakt door: Triboo
Naast de themaruimte Keukenhof op de tweede verdieping van het provinciehuis stralen de felle tulpenkleuren je tegemoet. Een opvallend element in de ruimte zijn de grote tulpenvazen. Ze geven de ruimte niet alleen een kleurrijk karakter, ze zijn daarnaast ook bijzonder, omdat ze gemaakt zijn van kunststof afval en met een 3D-printer geprint zijn.

Romeinse funderingspalen
Dwars door wat wij nu Nederland noemen, liep 2.000 jaar geleden de noordelijke grens van het Romeinse Rijk: de Limes. Bij opgravingen vinden we nog altijd voorwerpen uit de Romeinse tijd, zoals de houten funderingspalen.
Dwars door wat wij nu Nederland noemen, liep 2.000 jaar geleden de noordelijke grens van het Romeinse Rijk: de Limes. Bij opgravingen vinden we nog altijd voorwerpen uit de Romeinse tijd, zoals de houten funderingspalen.
FunderingDergelijke palen vormden de fundering voor een dijklichaam waarop een weg lag. Ze zijn gemaakt van eiken die in de jaren 123 en 124 AD zijn gekapt. Op enkele palen staat een slagstempel met de inscriptie COH II CR. Dit verwijst naar Cohors II Civium Romanorum, wat ‘van het tweede cohort van de Romeinse burgers’ betekent. Nadat keizer Hadrianus opdracht gaf wegdelen in Zuid-Holland en Utrecht te bouwen, heeft deze eenheid waarschijnlijk het hout hiervoor gekapt en voorbewerkt.
Archeologie in Zuid-HollandDe provincie is door de samenstelling van haar bodem een gebied dat rijk is aan archeologie. Zij beschermt haar archeologisch erfgoed en maakt het beleefbaar voor een breder publiek. Bij de aanleg van de RijnlandRoute zijn archeologische opgravingen gedaan. Hier werden o.a. de Romeinse funderingspalen, een grafveld en andere vondsten opgegraven.
Meer weten?
Lees meer over de Limes in Zuid-Holland
Bezoek de Limes Werelderfgoed-website
Volg de aanleg van de Rijnlandroute

