Klimaatverandering vraagt om toekomstbestendige keuzes voor water en bodem
Toenemende zoetwatertekorten, extremer weer en een stijgende zeespiegel vragen om nieuwe keuzes in de inrichting van Nederland, die beter aansluiten bij het water- en bodemsysteem. Dat is de kernboodschap van het op maandag 7 september gepresenteerde Deltaprogramma 2027.
Zuid-Holland is nauw betrokken bij het Deltaprogramma en benadrukt hoe belangrijk het is om sneller te handelen. We herkennen de opgaven en werken samen met partners aan een klimaatbestendige, waterveilige en toekomstbestendige provincie.
'Klimaatverandering is geen toekomstscenario'
Gedeputeerde Arne Weverling: “Klimaatverandering is geen toekomstscenario meer. Het Deltaprogramma laat zien hoe we samenwerken om voorbereid te zijn op wat er op ons afkomt. Maar deze uitzonderlijk droge zomer laat zien dat we nu al een tand moeten bijzetten. Niet alles is met technische maatregelen op te lossen. We zullen ook andere keuzes moeten maken over hoe en waar we bouwen en hoe we omgaan met water. Water en bodem moeten daarbij veel nadrukkelijker het vertrekpunt zijn. De tijd om ons voor te bereiden op het klimaat van morgen is nu.”
Zoetwater steeds schaarser
Klimaatverandering zet de beschikbaarheid van zoetwater onder druk, ook in Zuid-Holland. Dat hebben we deze zomer opnieuw ervaren met de droogte. De provincie ondersteunt daarom de oproep uit het Deltaprogramma om niet alleen te investeren in de beschikbaarheid van water, maar ook in een slimmer en zuiniger gebruik ervan. Dit vraagt inzet van overheden, bedrijven én gebruikers.
Hoewel maatregelen in het hoofdwatersysteem belangrijk blijven, zullen deze niet alle toekomstige tekorten kunnen voorkomen. Daarom is het noodzakelijk dat overheden, bedrijven en gebruikers zich beter voorbereiden op periodes met tekort aan zoet water en toenemende verzilting. Bijvoorbeeld door beschikbare voorraden zorgvuldig te beheren, alternatieve oplossingen te ontwikkelen, te investeren in waterbesparende maatregelen, voorraadberging, ontzilting of aanpassing van de bedrijfsvoering. De provincie ondersteunt pilots voor het vasthouden van zoetwater.
Voorbereiding én acceptatie van risico’s
Klimaatverandering vraagt ook om een stevig watersysteem dat bestand is tegen hevige buien en hitte. Duidelijk is dat niet alle gevolgen met technische maatregelen als pompen en sluizen kunnen worden voorkomen.
De provincie zet met werkregio’s in op een klimaatadaptieve inrichting van de leefomgeving waarbij water en bodem sturend zijn. Ook stimuleert zij dat klimaatadaptatie een vanzelfsprekend onderdeel wordt van ruimtelijke plannen, investeringen en beheer. Zo werkt de provincie samen met gemeenten, waterschappen en sectoren aan uitvoeringsagenda's klimaatadaptatie. Ook stimuleert Zuid-Holland innovatieve vormen van waterberging.
Waterveiligheid blijft prioriteit
Het Deltaprogramma bevestigt dat de huidige aanpak voor waterveiligheid stevig is. Tegelijkertijd vraagt de verwachte zeespiegelstijging om blijvende investeringen in dijkversterking en slimme ruimtelijke keuzes.
Zuid-Holland zet zich in voor voldoende ruimte voor toekomstige veiligheidsmaatregelen en voor een waterveilige inrichting van zowel binnen- als buitendijkse gebieden. De provincie ziet hierbij kansen om waterveiligheid en klimaatadaptatie te verbinden met andere grote opgaven, zoals woningbouw, natuurontwikkeling, energietransitie en de toekomst van de kust.
Juist doordat oplossingen steeds vaker buiten het traditionele waterbeheer liggen, groeit de rol van de provincie als verbindende schakel tussen verschillende overheden, schaalniveaus en maatschappelijke belangen.